Tarlalarda Çin Etkisi Sürüyor

Tarım emtialarının fiyatı son 1 yıl içinde yüzde 70 ve yılbaşından bu yana yüzde 19 yükseldi. Çin'in alımları ve arz sıkışıklığı nedeniyle yılın geri kalanında bu eğilimin sürmesi bekleniyor ancak fiyatlarda baskı yaratabilecek faktör de bulunuyor.

PAYLAŞ

Dünya büyük endişelere yol açan koronavirüs salgınıyla boğuşurken, küresel tahıl fiyatları 2020'de benzeri görülmemiş fiyat artışlarından birine şahit oldu.

Belirsizlik ve ekonomik çöküş nedeniyle bazı önemli emtia ürünlerinde talep, üretimin aldığı darbe nedeniyle düştü. Ancak küresel tarım sektörü, diğer emtialara göre farklı bir yörüngede ilerledi ve ilk şoku atlattıktan sonra hem pandeminin yarattığı kaygılar hem de Çin'in tahıl avına çıkmasıyla ciddi bir talep artışı yaşadı.

Bu eğilimin yılın geri kalanında sürmesi bekleniyor. Uzmanlara göre tahıl fiyatlarında bundan sonra Çin’in talebi, hava koşulları, kaynak milliyetçiliği ve arz sıkışıklığı gibi faktörler belirleyici olacak.

Evrim Küçük tarafından verilen bilgilere göre tarım emtialarının fiyatı son 1 yıl içinde yüzde 70 ve yılbaşından bu yana yüzde 19 yükseldi. FAO Gıda Fiyat Endeksi, aralıksız 10 aydır yükselişte ve son 7 yılın zirvesini test etti.

Bitkisel yağ fiyatları son 10 yılın en yüksek seviyelerinde geziniyor. Vadeli işlemlerde fiyatlar arz endişelerinin azalmasıyla geçen hafta gerileme gösterse de, mısır fiyatları Mart 2013'ten bu yana ve soya fasulyesi vadeli işlemleri Ekim 2012'den bu yana en yüksek seviyelere yakın seyrediyor.

Buğday fiyatları da 8 yılın zirvesine yakın hareket ediyor. Birçok uluslararası kurum ve kuruluşun raporlarında yer alan beklentilere göre tahıl fiyatlarındaki artışın devam etmesi bekleniyor. Ancak fiyatlarda baskı yaratabilecek riskler de var. Yılın geri kalanında tahıl fiyatlarını etkileyebilecek faktörlere bakıldığında yine Çin’in önemli rol üstlendiği görülüyor.

Son aylarda tahıl fiyatlarındaki yükseliş talep odaklı ve sürücü koltuğunda da Çin oturuyor. Çin'in yüklü tahıl alımları, ülkenin domuz üretimindeki toparlanmadan ve stok oluşturma çabalarından kaynaklanıyor.

Çin'in 2021'deki mısır ithalatının rekor düzeyde artarak 24 milyon ton olması beklenirken, buğday ithalatının 25 yılın en yüksek seviyesi olan 10 milyon tonu bulacağı tahmin ediliyor. Ülke, 2020-21 döneminde yıllık yüzde 13.4 artışla 100 milyon tonun üzerinde soya fasulyesi alımı yapacak.

Piyasalar, Çin'in bu hızla olmasa da alımlarının süreceğini düşünüyor. Ancak, 2021-22'de Çin'in ne kadar tahıla ihtiyaç duyacağı konusunda belirsizlik var. Ülkede hayvanları etkileyecek bir salgının bir anda ithalatını düşürme riski göz ardı edilmiyor.

Gıda ve Tarım Örgütü'nün kıdemli ekonomisti Abdolreza Abassian, "Çin'in önemli bir ithalatçı olarak kalma potansiyeli büyük olsa da, Çin'in 2020'de olduğu kadar tahıl satın alması pek olası değil" diyor. Çin Tarım Bakanlığı 2021-22 sezonunda mısır üretiminin geçen yıla göre yüzde 4.3 artışla 271,81 milyon ton olmasını, mısır ithalatının 20 milyon tona inmesinin beklendiğini açıkladı.

HABERİ PAYLAŞ:
BUNLARA DA BAKIN